Reumatoïde artritis

Als het lichaam zichzelf aanvalt 

Wat is reumatoïde artritis? 

Rhumatoid_arthritis

Reumatoïde artritis (RA) is een chronische ontstekingsziekte die meerdere gewrichten aantast (polyartritis).

De aantasting bevindt zich voornamelijk ter hoogte van het synoviale vlies, een fijne film die het gewricht omhult.

Deze aantasting veroorzaakt pijnlijke en gezwollen gewrichten en is verantwoordelijk voor bot- en kraakbeenletsels die uiteindelijk resulteren in vervormingen en vernietiging van de gewrichten

Reumatoïde artritis is een systemische ziekte die eveneens verschillende manifestaties kan vertonen buiten de gewrichten (nieren, longen, hart, lever, ogen,…).

Top

Welke zijn de oorzaken van reumatoïde artritis? 

Reumatoïde artritis wordt beschouwd als een auto-immuunziekte (aanval op de gewrichten door eigen cellen wat leidt tot een ontsteking). Men denkt dat een geheel van omgevingsfactoren (vb roken), genetische en biologische factoren (virale of bacteriële ontsteking, hormonale schommelingen of uitputting van het immuunsysteem) de oorzaak kunnen zijn van reumatoïde artritis.

Top

Hoe reumatoïde artritis diagnosticeren? 

Reumatoïde artritis moet geëvalueerd worden door een reumatoloog. De diagnose van reumatoïde artritis is niet eenvoudig. Het is zo dat de klinische symptomen niet specifiek zijn voor reumatoïde artritis alleen, maar ook kunnen voorkomen bij andere ontstekingsziekten.

De vier belangrijkste onderzoeken zijn de volgende:

  • Medische voorgeschiedenis van de patiënt
  • Klinisch onderzoek
  • Bloedanalyse
  • Radiologische beeldvorming

 De belangrijkste symptomen voor reumatoïde artritis zijn de volgende:

  • Stramheid van de gewrichten 's morgens of na een periode niets te hebben gedaan, die ten minste 1 uur duurt.
  • Terugkerende of constante pijn (of gevoeligheid) in de aangetaste gewrichten.
  • Gewrichtsschade en verlies aan beweeglijkheid.
  • Warmte en/of roodheid ter hoogte van 1 of meerdere gewrichten.
  • Vermoeidheid en verlies van energie. 
  • Moeilijkheden om de gewrichten normaal te gebruiken.
  • Eventuele lichte koorts en zweten gedurende een opflakkering van de ziekte.
  • Verstoorde slaap.
  • Gewichtsverlies en verlies van eetlust.

Het verloop van deze ziekte verschilt van patiënt tot patiënt, met min of meer zware invaliditeit tot gevolg.

Top

Hoe kan reumatoïde artritis worden behandeld? 

Medicatie

RA

Het doel van de behandeling van reumatoïde artritis is het behoud van de functie van de gewrichten door het vermijden van gewrichts- en botletsels.

De behandeling zal ervoor zorgen dat de patiënt zijn functionele autonomie behoudt alsook zijn professionele sociologische integratie.

De behandeling streeft naar de verbetering van de levenskwaliteit van de patiënt te en indien mogelijk een remissie van de ziekte.

Actueel onderscheiden we twe verschillende groepen behandelingen:

Enerzijds de SMARDs (Symptoms Modifying Anti-Rheumatic Drugs) die wel de klinische symptomen, meer bepaald de gewrichtsvliesontsteking (synovitis), verbeteren, maar geen effect hebben op de radiografische progressie volgens objectieve radiologische parameters. Deze groep omvat:

          - NSAIDs (Non-Steroidal Anti-Inflammatory drugs ofwel ontstekingsremmers)

          - Corticosteroïden

          - Analgetica (pijnstillers)

Anderzijds de DMARDs (Disease Modifying Anti-Rheumatic Drugs) die de progressie van de ziekte afremmen en de functie van de gewrichten behouden. Ze zijn in staat om de ernst van de synovitis te verminderen en de radiografische progressie van reumatoïde artritis te voorkomen of aanzienlijk te vertragen.

          - Conventionele DMARDs:

  • Methotrexaat
  • Leflunomide
  • Sulfasalazine
  • Hydroxychloroquine
  • Goudzouten

          - Biotherapiën, die de gewrichtsschade verbeteren:

  • Anti-TNFα
  • Anti-IL1
  • Anti-IL6
  • Inhibitoren van B-lymfocyten
  • Inhibitoren van T-lymfocyten

Chirurgie

Als gewrichtsschade de dagelijkse werkzaamheden belemmert, kan een chirurgische ingreep noodzakelijk zijn.


Fysiotherapie en ergotherapie

De fysiotherapeut helpt aangepaste fysieke oefeningen te vinden, zodat het lichaam ondanks de ziekte, zijn flexibiliteit en kracht behoudt.

Ergotherapie biedt praktische oplossingen aan voor mensen met reumatoïde artritis, zodat ze hun dagelijkse taken kunnen uitoefenen zonder al te veel moeite.

Verschillende instrumenten en voorwerpen kunnen pijn aan de polsen verhinderen en bepaalde houdingen kunnen de pijn en de vermoeidheid verzachten.

De tussenkomst van een fysiotherapeut, en in sommige gevallen van een ergotherapeut, draagt bij tot het onderhouden van de fysieke mogelijkheden, zowel in het privéleven als op professioneel vlak.

Top

Kan reumatoïde artritis worden voorkomen? 

Helaas bestaat er geen enkele aanbeveling om reumatoïde artritis te voorkomen aangezien de oorzaken ervan onduidelijk blijven. Bepaalde leefregels hebben echter een positief effect op de evolutie van de ziekte.

Het belangrijkste is regelmatig aan lichaamsbeweging te doen. Dit verbetert niet alleen de algemene gezondheid, maar ook de spieren die de gewrichten ondersteunen. Krachttraining kan helpen de vervormingen van reumatoïde artritis te vertragen, of zelfs te voorkomen. Het is essentieel om tijdens het sporten de gewrichten niet ongepast of overmatig te belasten

Voor patiënten met reumatoïde artritis wordt aangeraden om:

   - Te stoppen met roken
   - Zoveel mogelijk te sporten (zwemmen, fietsen, gymnastiek)
   - Elke dag vers fruit en groenten te eten alsook graanproducten rijk aan vezels.
   - Regelmatig een onderzoek te laten doen door de behandelende arts

Overgewicht heeft een negatieve invloed op de gewrichten. Het is daarom belangrijk om de weegschaal in het oog te houden.

Top

Wat u moet weten 

Reumatoïde artritis en artrose zijn twee verschillende ziekten die beiden aantasting van de gewrichten veroorzaken. Reumatoïde artritis is een auto-immuunziekte waarbij het immuunsysteem van het lichaam eigen gezond weefsel aanvalt. In het geval van artrose, is het weefsel vernietigd door slijtage. 

Reumatoïde artritis is de meest voorkomende, chronische, inflammatoire ziekte. 0,5 tot 1% van de Westerse bevolking lijdt eraan. 

De ziekte ontwikkelt zich over vele jaren en komt vooral voor tussen de 35 en 50 jaar, maar kan op elke leeftijd voorkomen. In deze leeftijdscategorie zijn de vrouwen het meest vertegenwoordigd: 4 vrouwen voor 1 man. 

Bij 70% van de patiënten werd onomkeerbare gewrichtsschade waargenomen binnen de 2 jaar na de diagnose van reumatoïde artritis. 

Reumatoïde artritis vormt een probleem voor de volksgezondheid. De impact ervan op de kwaliteit van het leven en de gevolgen op sociaal-economisch vlak zijn belangrijk. Inderdaad, meer dan 50% van de patiënten wordt gedwongen om te stoppen met werken en dat minder dan 5 jaar na het begin van de ziekte. In 10% van de gevallen veroorzaakt reumatoïde artritis een ernstige handicap binnen de 2 jaar. 

Top